Slavija, ti i ja
Belgrad’da, yükseköğretim kurumlarının mensubu olan öğrenciler, yarın “Sen ve ben, Slavija, çünkü öğrenciler kazanıyor” sloganı altında bir protesto düzenliyor; bu protesto saat 18:00-20:00 saatleri arasında Slavija Meydanı’nda gerçekleşecek.
Uzun bir aradan sonra, öğrenci bloğu tekrar sokaklara dönüyor. Son olaylar göz önüne alındığında – mitinglerde iktidar partisi yanlısı gibi gözüken birilerinin provokasyonları, Kosova ve Metohija ile ilgili mutabakat anlaşmazlığı üzerindeki tartışmalar ve Belgrad polis şefi Veselin Milić’in tutuklanması protestoları şekillendirebilir. AB ve Balkan medyasına göre bir iddia da: İktidardaki SNS yanlılarının öğrencileri kışkırtıp olay çıkarması riski olarak havada duruyor.
Hatırlatmak gerekirse, öğrenci ablukalarının başlamasından (Kasım 2024 sonu) bu yana Slavíja’da üç kitlesel toplantı düzenlendi. İlki, 22 Aralık 2024’te fakültelerdeki ablukanın başında gerçekleşti; 100.000 vatandaş ve öğrenci, büyük duyurular ve hazırlıklar olmadan meydanda toplandı. Bir sonraki etkinlik geçen yıl 15 Mart’ta gerçekleşti; bu, Yugoslavya sonrası Sırbistan’ın yakın tarihindeki en büyük etkinlikti ve kitle muhalif medyaya göre 200.000’i aşmıştı. Son buluşma, 28 Haziran’da Aziz Vitus Günü’nde yapıldı ve seçimler ve Novi Sad tren istasyonunda yaşanan kazaya ilişkin kurumsal sorumluluk üzerine odaklandı; tahminlere göre o dönemde Slavija’da yaklaşık 170.000 kişi bulunuyordu.

Öğrenciler, sosyal ağlarda 23 Mayıs Cumartesi günü Slavia’da yapılacak protestonun saat 18:00’de başlayacağını, ancak protestodan önce Belgrad’da – Hukuk Fakültesi, Cumhuriyet Meydanı, Autokomanda yakınlarında – toplanmaların 14:00’te başlayacağını, ardından toplananların Slavija’ya yöneleceğini duyurdu.
Salı günü Slavija’da düzenlenen “Studenti Pobeđuju” yani Öğrenciler Kazandı yazılı tişörtlerin basılması etkinliğinde, tüm kavşağı “kuşatan” ilericilerle eyleme katılan öğrenciler arasında küçük olaylar ve sözlü çatışmalar yaşandı.
Öğrenci temsilcileri, Sırp İlerleme Partisi (SNS) yanlılarının güncel olaylardan dikkati uzaklaştırmak için her şeyi yapacaklarını düşünüyorlar. Temsilcilere göre “SNS yanlıları mitinge katılanları kışkırtacaklar ve öğrencileri zorba olarak göstermeye çalışacaklar ve bunun sonunda polis tabii ki yine holiganların tarafında olacak”.
Yarın Belgrad sokaklarında 2025’teki kadar çok sayıda insan olacağına inanmıyorum, çünkü son bir buçuk yılda küresel anlamda tüm dünyada ekonomi daha da kötüleşti ve özgürlükler kısıtlandı.